لحظات هفده گانه بهاران

ساختمان مرکزی رادیو تلویزیون ملی صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران . ساختمان شیشه ای صدا و سیما: روز دوشنبه ۲۶ خرداد ماه 1404 حوالی ساعت ۱۸ و ۳۵ دقیقه، ساختمان شیشه‌ای صداوسیما مورد حمله موشک‌های اسرائیل قرار گرفت. گفته می‌شود که دست‌کم ۴ بمب به ساختمان صداوسیما اصابت کرده است. همین مسئله سبب شد تا برخی در کنار پیگیری اخبار به دنبال کسب اطلاعات بیشتر درباره نحوه ساخت ساختمان شیشه ای صدا و سیما باشند.برگرفته از فردا و همیار نیوز .ایران دانلود .archaw press

ساختمان مرکزی رادیو تلویزیون ملی (صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران)

ساختمان مرکزی رادیو تلویزیون ملی (صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران)
معمار : جهانگیر درویش

موقعیت : ایران ، تهران
وضعیت : ساخته شده
کاربری : اداری
تاریخ : ۱۳۴۲-۱۳۵۶
دوره تاریخی : پهلوی

ساختمان مرکزی رادیو تلویزیون ملی (صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران)

درباره پروژه ساختمان مرکزی رادیو تلویزیون ملی

تاریخچه

در دهه ۱۳۳۰ ایجاد سازمان رادیو تلویزیون ملی ایران مطرح شد، ولی عملی شدن این طرح تا سال‌ها به تعویق افتاد. تولید تصویر، آن هم به صورت چند ساعت در روز، کار چندان ساده‌ای نبود و نیازمند سرمایه خصوصی و هفتگی بود. به همین دلیل حبیب‌الله ثابت، سرمایه‌دار بخش خصوصی، تأسیس یک فرستنده تلویزیونی را به دولت وقت پیشنهاد داد و دولت نیز پیشنهاد او را پذیرفت و برای آن که کار جنبه قانونی داشته باشد، مجلس شورای ملی در تیر ماه سال ۱۳۳۷، ماده‌ای با چهار تبصره به تصویب رساند که به موجب آن، اجازه داده شد فرستنده تلویزیونی در تهران زیر پوشش وزارت پست و تلگراف و تلفن ایجاد شود. این فرستنده تا پنج سال از پرداخت مالیات معاف بود و تمام برنامه‌های آن از مقررات اداره کل انتشارات پیروی می‌کرد.

نخستین فرستنده

نخستین فرستنده تلویزیون ایران در ساعت ۵ بعد از ظهر جمعه ۱۱ مهر ماه سال ۱۳۳۷، اولین برنامه خود را پخش کرد. مراسم طبق وعده از ساعت ۵ آغاز شد. پخش پیام محمدرضا شاه که از کاخ اختصاصی‌اش قرائت شد به اضافه پخش فیلم مسافرت او به ژاپن، قرائت پیام نخست‌وزیر و صحبت‌های وزیر پست و تلگراف و حبیب‌الله ثابت و پسرش ایرج (مدیرعامل تلویزیون) و پخش چند برنامه نمایشی و موسیقایی از دیگر برنامه‌های روز افتتاح تلویزیون بود.

برنامه‌های اولیه تلویزیون

برنامه‌های تلویزیون ایران در آن زمان بیش‌تر شامل برنامه‌های سرگرم‌کننده بود. سپس یک گروه فرانسوی که از سوی سازمان برنامه و بودجه مأمور بررسی و طراحی یک مرکز تلویزیونی با امکاناتی ساده شده بود، پخش برنامه‌های آزمایشی را در سال ۱۳۴۵، آغاز کرد.

مدیریت ساختمان مرکزی رادیو تلویزیون ملی (صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران)

بر اساس اصل یکصد و هفتاد و پنجم قانون اساسی نظام جمهوری اسلامی ایران رئیس صدا و سیمای ایران مستقیماً توسط رهبر جمهوری اسلامی منصوب می‌شود. مدت ریاست این فرد منصوب به‌طور سنتی ۵ ساله است و در پایان هر دوره می‌تواند از سوی رهبر ایران یک بار تمدید شود.

ساختمان مرکزی رادیو تلویزیون ملی (صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران)

ساختمان مرکزی رادیو تلویزیون ملی (صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران)

• تصویر زیر ساختمان صدا و سیما در دهه 50 را نشان می‌دهد.و تا سال‌های پس از انقلاب، مرکز اصلی فعالیت‌های رادیو و تلویزیون بود. با توسعه سازمان و افزایش شبکه ها نیاز به فضاهای جدید، ساختمان‌های مدرنتر و بزرگ‌تری شد

.ساختمان شیشه ای صدا و سیما

در سال ۱۳۵۶، اتحادیه رادیو و تلویزیون‌های آسیا و اقیانوسیه (ABU) تصمیم گرفت دفتر مرکزی خود را در تهران راه‌اندازی کند.

این تصمیم پس از مذاکرات با رئیس وقت سازمان رادیو و تلویزیون ایران به نتیجه رسید، اما با وقوع انقلاب و تغییرات سیاسی، این مرکز به مالزی منتقل شد. اوایل دهه ۶۰ و همزمان با ریاست محمد هاشمی بر صداوسیما، پروژه ساخت این مجموعه را پس از بررسی دوباره اسناد و نقشه‌های موجود، از سر گرفتند.

سرانجام نخستین ساختمان این مجموعه که به ساختمان شیشه‌ای شهرت دارد، در سال ۱۳۷۰ به بهره‌برداری رسید.

در ادامه، روند ساخت سایر سالن‌های واقع در زیرزمین و فضاهای مجاور ساختمان شیشه‌ای، به تدریج ادامه پیدا کرد. در دوران ریاست دکتر علی لاریجانی، با هدف میزبانی سی‌ودومین اجلاس اتحادیه رادیو و تلویزیون‌های آسیا و اقیانوسیه، عملیات ساخت سالن‌های همایش با عمده تغییراتی در نمای داخلی ساختمان با سرعت بیشتری دنبال شد.

در نهایت، با تأسیس شرکت مرکز همایش‌های بین‌المللی صداوسیما در سال ۱۳۷۳ و انتصاب حسین حاجی‌پور به عنوان مدیرعامل، این مجموعه فعالیت رسمی خود را آغاز کرد و یک سال بعد با برگزاری اجلاس ABU در سال ۱۳۷۴ به طور رسمی افتتاح شد. پس از آن، توسعه‌های تکمیلی همچون ساخت بنای اجلاس سران کشورهای اسلامی نیز به این مجموعه اضافه شد و فضای آن به میزان ۱۵ هزار مترمربع گسترش یافت.

معمار ساختمان شیشه ای صدا و سیما

ساختمان شیشه‌ای صداوسیما اثر مهندس عبدالعزیز فرمانفرمائیان است. عبدالعزیز فرمانفرمائیان (متولد سال ۱۲۹۹ در نرماشیر – درگذشته ۳۱ خرداد ۱۳۹۲ در اسپانیا) یکی از چهره‌های برجسته معماری معاصر ایران و از اساتید دانشگاه تهران بود که در کنار فعالیت‌های علمی، طراح شماری از مهم‌ترین سازه‌های معاصر ایران از جمله ساختمان شیشه‌ای صداوسیما است.

فرمانفرمائیان در خانواده‌ای ثروتمند و وابسته به دربار قاجار بود. پدرش، عبدالحسین میرزا فرمانفرما، از نوادگان عباس میرزا به شمار می‌رود و سال‌ها به عنوان والی استان‌های مختلف خدمت کرده بود. عبدالعزیز یکی از نه فرزند خانواده محسوب می‌شد؛ ناگفته نماند که دیگر اعضای خانواده‌ او نیز در عرصه‌های مختلف سیاسی و اقتصادی ایران نقش‌آفرینی کرده‌اند؛ از جمله منوچهر فرمانفرمائیان، نویسنده کتاب خون و نفت.

فرمانفرمائیان تحصیلات عالی خود را در مدرسه ملی هنرهای زیبای پاریس (بوزار) گذراند و پس از فارغ‌التحصیلی در دهه ۱۳۳۰، به ایران بازگشت. او فعالیت حرفه‌ای‌اش را از یک گاراژ متعلق به پدرش آغاز کرد و سپس به جمع اساتید دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران پیوست.

عبدالعزیز فرمانفرمائیان بی‌تردید یکی از بنیان‌گذاران معماری مدرن در ایران و پدر مهندسان مشاور کشور به شمار می‌رود. او در دوره‌ای وارد معماری شد که بیشتر پروژه‌های مهم به دست مهندسان خارجی به بهره‌برداری می‌رسید، اما با بهره‌گیری از دانش روز جهان و تلاش برای هماهنگ‌سازی آن با فرهنگ و نیازهای بومی ایران، توانست مسیر این روند را تغییر داده و جایگاه مهندسان ایرانی را در معماری کشور تثبیت کند.

فارغ از ساختمان شیشه‌ای، سایر آثار این معمار برجسته شامل موارد زیر است:

استادیوم آزادی
استادیوم ورزشی آزادی
ساختمان‌های شرکت نفت
کتابخانه اختصاصی کاخ نیاوران
مسجد دانشگاه تهران
طرح ساختمان رآکتور اتمی دانشگاه تهران
ساختمان وزارت کشاورزی
ساختمان وزارت کار
ساختمان بانک اعتبارات ایران
ساختمان پست و تلگراف و تلفن
فرودگاه مهرآباد
طرح اولیه فرودگاه جدید امام خمینی
تهیه طرح جامع شهر تهران
برج‌های دوقلوی سامان
برج‌های ونک‌پارک
ساختمان بورس
دانشکده دامپزشکی
کاخ مادر سعد آباد
کاخ نیاوران
موزه فرش تهران

آلبوم تصاویر ساختمان شیشه ای صدا و سیما

تهران، خیابان جام‌جم، ساختمان شیشه‌ای صدا و سیما، سال ۱۳۵۵